Kantbank capaciteit berekenen: formule, regels en voorbeeld

Wil je snel inschatten of je kantbank of zetbank een buiging aankan? Met een paar parameters kun je de benodigde buigkracht en tonnage betrouwbaar bepalen. Hieronder vind je de praktijkformule, vuistregels, een kort rekenvoorbeeld en een quick reference zodat je direct kunt toetsen op haalbaarheid en maximale buiglengte. Twijfel je tussen beide? Lees dan verschil tussen kantbank en zetbank.

Wat bepaalt de benodigde buigkracht?

De buigkracht bij vrijbuigen hangt vooral af van vier factoren: plaatdikte s, buiglengte L, treksterkte van het materiaal Rm en de V-opening van de ondermatrijs V. Standaard voor 90° vrijbuigen geldt de veelgebruikte schattingsformule:

F (kN) = (K × L × Rm × s (mm)²) / V (mm), met K ≈ 1,2–1,3 (empirische factor) voor vrijbuigen (let op consistente eenheden).

Waarbij een grotere V-opening de benodigde kracht verlaagt en hogere treksterkte of grotere dikte de kracht verhoogt. Kies voor vrijbuigen doorgaans V ≈ 6 tot 10 × s. Veel werkplaatsen gebruiken V = 8 × s als startpunt. Hou rekening met hoek, terugvering en stempelradius, want die beïnvloeden de matrijskeuze en dus de kracht.

• Staal S235 — Rm 360–510 N/mm² — referentie.

• RVS AISI 304 — Rm 510–620 N/mm² — ≈ +50% kracht.

• Aluminium 5xxx — Rm ≈ 200–300 N/mm² — ≈ −50% kracht.

Rekenvoorbeeld tonnage bepalen

1. Gegeven: staal S235, s = 2 mm, L = 1,0 m, V = 8 × s = 16 mm, Rm ≈ 400 N/mm².

2. Bereken kracht: F = (K × 1,0 × 400 × 2²) / 16 = (K × 400 × 4) / 16 = 100K kN (bij K = 1,2–1,3 is dat ≈ 120–130 kN).

3. Zet om naar tonnage: T = F / 9,81 (bij 120–130 kN is dat ≈ 12,2–13,3 ton).

4. Voor 2,5 m dezelfde buiging: ≈ 30,5–33,2 ton totaal. Reserveer bij voorkeur 10–20% marge voor veerkracht, gereedschapsverlies en tafelhoogte-invloeden.

Wil je je berekende capaciteit direct vergelijken met beschikbare machines? Bekijk onze kantbanken op perskracht en werkbreedte.

Als referentie voor tonnagevergelijking: een 150-tons kantbank zoals de KNUTH kantbank CNC AHK H 150/60 geeft houvast bij het interpreteren van je uitkomst.

Werk je met RVS, vermenigvuldig de uitkomst grofweg met circa 1,5. Voor aluminium kun je met circa 0,5 rekenen. Controleer altijd de werkelijke Rm-waarde van je batch.

Vuistregels en quick reference

• Vrijbuigen S235 met V = 8 × s: reken met ongeveer 8 ton per mm plaatdikte per meter.

• RVS vraagt doorgaans ongeveer 50% meer tonnage, aluminium ongeveer 50% minder.

• Kies V in de range 6–10 × s. Kleinere V vergroot de kracht, grotere V verkleint de kracht maar beïnvloedt de binnenradius.

• Matrijsbuigen of coinen vereist fors meer kracht dan vrijbuigen. Pas op met dunne, kleine binnenradii.

• s = 1,0 mm — Aanbevolen V = 8 mm — ≈ 8 ton/m.

• s = 1,5 mm — Aanbevolen V = 12 mm — ≈ 12 ton/m.

• s = 2,0 mm — Aanbevolen V = 16 mm — ≈ 16 ton/m.

• s = 3,0 mm — Aanbevolen V = 24 mm — ≈ 24 ton/m.

Oriënteer je breder op bewerkingen en machines? Bekijk dan ons overzicht van scharen, walsen en buigoplossingen die samenhangen met je materiaal- en capaciteitskeuze.

Machinecapaciteit en maximale buiglengte

Of je buiging haalbaar is, hangt niet alleen af van het totaal tonnage maar ook van tonnage per meter en de maximale buiglengte die je kantbank aankan. Lange buiglijnen vragen extra kracht door doorbuiging van balk en tafel. Controleer daarom de specificatie ton/m, de maximale perskracht en gereedschaphoogte om botsingen te voorkomen. Bij handzetbanken en vingerzetbanken (zie zetbanken) wordt capaciteit meestal opgegeven als maximale plaatdikte over de volle werkbreedte. Voor lichtere, compacte capaciteiten en werkbreedtes is de KNUTH kantbank AHK M 1230 NC een praktische referentie.

Veelgestelde vragen

Hoe bereken ik de buigkracht?

Gebruik bij vrijbuigen de formule F (kN) = (K × L × Rm × s²) / V, met K ≈ 1,2–1,3 (empirische factor) en consistente eenheden. Stel V in op 6–10 × s en neem Rm van het materiaalcertificaat. Wil je snel schatten voor S235 met V = 8 × s, reken dan met circa 8 ton per mm plaatdikte per meter.

Hoe bereken ik het tonnage?

Bereken eerst de kracht F in kN en deel door 9,81 om ton te krijgen. Of gebruik de vuistregel per meter en vermenigvuldig met je buiglengte. Voeg 10–20% veiligheidsmarge toe voor variaties in materiaal, hoekcorrecties en gereedschapsverlies.

Hoe bereken ik het gewicht van plaatstaal?

Gewicht = lengte × breedte × dikte × dichtheid. Gebruik meters en meter-eenheden voor dikte. Dichtheden: staal 7850 kg/m³, RVS 8000 kg/m³, aluminium 2700 kg/m³. Voorbeeld 1,0 × 2,0 × 0,002 m staal: 1 × 2 × 0,002 × 7850 ≈ 31,4 kg.

Wat is de radius bij het kanten van een plaat?

Bij vrijbuigen geldt grofweg Ri ≈ 0,16 × V. Kies je V = 8 × s, dan wordt de binnenradius ongeveer 1,3 × s. Een kleinere V geeft een kleinere radius maar vraagt meer kracht. Voor heel strakke radii is matrijsbuigen of coinen nodig met hoger tonnage.